Podium


Column Joost Nijsen


beeld_stedelijk.jpg

Optimisme


Joost Nijsen 17-09-2012

Het grotere economische verband is voor een eenvoudige boekenmaker natuurlijk niet te bevatten. Zijn we op weg naar herstel of moet het ergste nog komen? Kun je een economie weer op het rechte spoor krijgen door vooral heel veel geld bij te drukken? Geen idee. Laten we maar gewoon hard werken, weinig verspillen, en veel duimen (de heidense variant van bidden).

Op kleinere schaal was het een week met zoveel hoopgevende ontwikkelingen, dat ik overmand werd door een bijna vergeten gevoel van optimisme.

Allereerst was daar de verkiezingsuitslag. Ze zullen tijdens de formatie wel weer pogingen doen om de verschillen te vergroten, maar die Rutte en Samsom kunnen natuurlijk best samenwerken. Twee winners met vechtlust en veel meer beschaving en gezond verstand in zich dan de teruggedrongen populisten. Het biedt hoop op verstandig economisch beleid, met aansluiting op Europa, en voldoende besef dat alles begint met deugdelijk onderwijs waar, net als in de zorg, radicale terugdringing van managementlagen en bureaucratie tot betere resultaten kan leiden. Hopelijk zal ook gaandeweg het inzicht groeien dat cultuur niet een duur speeltje is voor een elite, maar net als onderwijs een stevige pijler onder de beschaving.

Woonachtig in de schaduw van het Museumplein in Amsterdam, maakte ik de opening mee van het Stedelijk Museum. Na jaren van wanbeleid, vertraging en weggegooid geld, staat er ineens een museum te blinken dat zich kan meten met de mooiste van Europa. Nog even en ook het Rijksmuseum gaat weer open. In deze vernieuwde musea is ook ruimte ingeruimd voor boekenverkoop. Het Stedelijk bijt het spits af met een fantastische boekhandel in het hart van de nieuwe grote entreehal. Jammer misschien dat die niet uit Nederlandse kraam komt (de winkel is van de Duitse kwaliteitsketen König), maar hoe verkwikkend en beloftevol dat kunstliefhebbers er meteen bij binnenkomst geconfronteerd worden met een heerlijk assortiment met niet alleen kunstboeken, maar ook prachtig verzorgde literaire en filosofische boeken uit binnen- en buitenland. Op dag één stond er al een flinke rij bij de kassa, weliswaar gevormd door de elite van de Vrienden van het Stedelijk Museum, maar er hangt een vibe die mij het vertrouwen geeft dat deze grote boekwinkel een succes wordt. Das Buch ist gar nicht Tod!

Enkele uren voor deze opening presenteerden we in de Java Bookshop in Amsterdam-Oost het boek Paniekspinnen, een aangrijpend nagelaten document van de jong overleden Bibian Harmsen. Hoewel niets verdrietiger is dan het boek presenteren van een auteur die er niet meer bij kan zijn, dempten we het verdriet met de constatering dat zij postuum geworden is wat ze altijd al hoopte te worden: een schrijfster. Het zal niet de verkoopaantallen halen van de Fifty Shades of Grey, maar hoe veelbelovend dat de 3500 exemplaren tellende eerste druk van haar goudeerlijke boek al op de dag van de presentatie was uitverkocht. Daarbij stemt bovendien hoopvol, dat lezers niet blijken te willen volstaan met de tekst zoals die al via haar blog gratis leesbaar was.

Er zijn dus nog altijd heel veel mensen die hongerig zijn naar goede boeken, en bereid zijn er hun portemonnee voor te trekken. De boeken zijn er, de lezers zijn er. Nu nog optimisme en daadkracht terug bij uitgevers en boekverkopers en we kunnen weer bijdragen aan de economie van de cultuur en de cultuur van de economie.


Joost Nijsen